Giúp việc gia đình là gì? Các hình thức và công việc cụ thể

Giúp việc gia đình là gì? Hiểu ngắn gọn, đó là việc một người lao động được gia đình thuê và trả lương để làm thường xuyên các việc trong nhà: dọn dẹp, nấu ăn, giặt giũ, trông trẻ, chăm sóc người già. Người làm có thể ở lại cùng gia đình hoặc sáng đi chiều về. Bài viết này giải thích rõ khái niệm, các hình thức đang phổ biến và những việc cụ thể mà người giúp việc đảm nhận.

Giúp việc gia đình là gì theo cách hiểu thông thường và theo pháp luật?

Trong đời sống, mọi người thường gọi chung là người giúp việc, cô giúp việc hay ô sin. Về mặt pháp lý, Bộ luật Lao động 2019 dùng cụm từ lao động là người giúp việc gia đình, tức người làm thường xuyên các công việc trong gia đình của một hoặc nhiều hộ. Các công việc này gồm nội trợ, quản gia, chăm sóc trẻ em, chăm sóc người bệnh, chăm sóc người già, lái xe, làm vườn và những việc khác cho hộ gia đình, miễn là không liên quan đến hoạt động thương mại.

Hai điểm cần nhớ từ định nghĩa này:

  • Tính thường xuyên: công việc lặp lại đều đặn theo ngày, theo tuần, khác với việc thuê thợ đến làm một lần rồi thôi.
  • Phục vụ sinh hoạt gia đình: nếu bạn thuê người phụ bán hàng, đứng quán, làm xưởng tại nhà thì đó không còn là giúp việc gia đình nữa.

Vì là một quan hệ lao động, hai bên cần có hợp đồng bằng văn bản, có thỏa thuận về lương, giờ nghỉ và ngày nghỉ. Bạn có thể xem phần tóm tắt tại bài quy định pháp luật về người giúp việc gia đình.

Các hình thức giúp việc gia đình phổ biến hiện nay

Cùng là giúp việc nhưng cách làm việc khác nhau khá nhiều. Bảng dưới đây tóm tắt ba hình thức thường gặp nhất. Mức phí là mức tham khảo, thay đổi theo khu vực, thời điểm và khối lượng việc.

Hình thứcThời gian làmPhù hợp vớiMức tham khảo
Ăn ở lại cùng gia đìnhCả ngày, có giờ nghỉ và ngày nghỉ theo thỏa thuậnNhà có trẻ nhỏ, người già, bố mẹ đi làm về muộnTừ 7.000.000đ/tháng
Sáng đi chiều vềKhoảng 8 đến 10 tiếng ban ngàyNhà cần người cả ngày nhưng không có phòng riêng cho người làmTừ 6.000.000đ/tháng
Theo giờMỗi ca 2 đến 4 giờ, vài buổi một tuầnCăn hộ nhỏ, vợ chồng trẻ, người độc thânTừ 60.000đ/giờ

Ngoài ra còn các hình thức chuyên biệt như chăm sóc trẻ nhỏ, chăm sóc người già, nuôi người bệnh hay giúp việc dịp Tết. Bài các hình thức giúp việc phổ biến có bảng so sánh chi tiết hơn nếu bạn còn phân vân.

Người giúp việc gia đình làm những công việc cụ thể nào?

Phạm vi công việc do hai bên thỏa thuận, nhưng nhìn chung xoay quanh bốn nhóm:

Việc nhà hằng ngày

Quét, lau sàn, dọn phòng, rửa bát, giặt phơi và gấp quần áo, đổ rác, lau bếp sau khi nấu. Đây là phần việc chiếm nhiều thời gian nhất và gần như gia đình nào cũng cần.

Đi chợ và nấu ăn

Mua thực phẩm theo số tiền gia đình giao, nấu các bữa trong ngày theo khẩu vị của nhà, sắp xếp tủ lạnh và ghi lại tiền chợ.

Trông trẻ, đưa đón trẻ

Cho bé ăn, tắm, chơi cùng bé, đưa đón đi học nếu trường gần nhà. Nếu bé còn rất nhỏ hoặc cần chăm sóc sát sao, gia đình nên thuê người chuyên trông trẻ thay vì ghép với việc nhà.

Hỗ trợ người lớn tuổi

Nấu ăn riêng cho ông bà, nhắc uống thuốc theo đơn có sẵn, dìu đỡ khi đi lại, trò chuyện. Người giúp việc không làm các thủ thuật y tế như tiêm, truyền, thay băng vết thương; những việc đó thuộc về nhân viên y tế.

Danh sách đầy đủ từng đầu việc, kèm những việc nên thỏa thuận riêng, có trong bài công việc của người giúp việc gia đình.

Giúp việc gia đình khác gì giúp việc theo giờ và tạp vụ văn phòng?

Ba khái niệm này hay bị dùng lẫn. Thực ra chúng khác nhau ở nơi làm việc và mức độ gắn bó:

  • Giúp việc gia đình (ở lại hoặc sáng đi chiều về): một người gắn bó lâu dài với một nhà, hiểu nếp sinh hoạt, khẩu vị, thói quen của từng thành viên.
  • Giúp việc theo giờ: người làm đến theo ca, tập trung vào dọn dẹp, giặt giũ, nấu ăn rồi về. Gia đình trả tiền theo số giờ thực dùng.
  • Tạp vụ, vệ sinh văn phòng: làm tại nơi kinh doanh, phục vụ doanh nghiệp chứ không phải sinh hoạt gia đình.

Gia đình nào nên thuê giúp việc và nên chọn hình thức nào?

Khi đã rõ giúp việc gia đình là gì, bước tiếp theo là chọn hình thức. Bạn có thể tự trả lời ba câu hỏi sau:

  1. Nhà có ai cần người ở bên cả ngày không? Nếu có trẻ dưới 3 tuổi hoặc ông bà yếu, hình thức ở lại hoặc sáng đi chiều về hợp lý hơn theo giờ.
  2. Nhà có chỗ ngủ riêng cho người làm không? Không có thì nên chọn sáng đi chiều về.
  3. Khối lượng việc mỗi ngày mất bao lâu? Nếu chỉ khoảng 2 đến 3 tiếng dọn dẹp, giúp việc theo giờ vừa đủ và tiết kiệm hơn.

Nhiều gia đình bắt đầu bằng vài buổi theo giờ mỗi tuần, đến khi có em bé hoặc đón ông bà lên ở cùng mới chuyển sang thuê người ở lại. Chuyển đổi như vậy là bình thường, miễn là mỗi lần thay đổi hai bên đều thỏa thuận lại công việc và mức lương.

Câu hỏi thường gặp về giúp việc gia đình là gì

Giúp việc gia đình là gì và có phải ký hợp đồng không?

Giúp việc gia đình là người lao động làm thường xuyên các công việc trong một hộ gia đình. Theo Bộ luật Lao động 2019, gia đình cần giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản với người giúp việc.

Người giúp việc gia đình có bắt buộc phải ở lại nhà chủ không?

Không. Ở lại hay sáng đi chiều về là do hai bên thỏa thuận. Nhà không có phòng riêng hoặc muốn giữ sự riêng tư buổi tối thường chọn hình thức sáng đi chiều về.

Giúp việc gia đình có làm cả việc chăm người bệnh không?

Người giúp việc có thể hỗ trợ sinh hoạt như nấu ăn, dìu đỡ, nhắc uống thuốc theo đơn. Các thủ thuật y tế phải do nhân viên y tế thực hiện, và gia đình nên hỏi ý kiến bác sĩ về chế độ chăm sóc.

Thuê giúp việc gia đình hết khoảng bao nhiêu một tháng?

Mức tham khảo là từ 7.000.000đ/tháng với người ở lại và từ 6.000.000đ/tháng với người sáng đi chiều về. Con số thực tế tùy khu vực, thời điểm và khối lượng công việc.

Chưa biết nhà mình hợp hình thức nào? Gọi Giúp Việc 0h theo số 0385 211 469, kể qua về số người trong nhà và những việc cần làm. Chúng tôi tư vấn hình thức giúp việc gia đình phù hợp tại Hà Nội trước khi bạn quyết định.

Bài viết có hữu ích với bạn?

Cần dịch vụ giúp việc gia đình tại Hà Nội? Liên hệ Giúp Việc 0h để được tư vấn và báo giá theo nhu cầu thực tế.

Dịch vụ liên quan: Giúp việc gia đình Giúp việc theo giờ Giúp việc sáng đi chiều về